وقتی هوای بیرون قرمز است، فکر راحت این است که برویم توی سالن و در امان باشیم. حقیقت این است که باشگاه در روزهای آلوده فقط وقتی انتخاب خوبی است که سالنش تهویهی درست داشته باشد. یک سالنِ شلوغ و بی‌پنجره میتواند هوایی بدتر از پیاده‌روی همان خیابان داشته باشد؛ چون دم و بازدمِ ده‌ها نفر، گرد و غبار کف و رطوبتِ دوش همه در یک فضا جمع می‌شود.
خبر خوب این است که برای فهمیدنِ این موضوع به دستگاه سنجش هوا نیاز نداری. با بینی و چشم و چند سؤال ساده از پذیرش باشگاه، در همان بازدید اول می‌توانی بفهمی این سالن برای روزهای آلوده سالم است یا نه. این مقاله دقیقاً همین چک‌لیست را به تو می‌دهد.
هوای داخل سالن همیشه بهتر از بیرون نیست
ذهنیت رایج می‌گوید پشتِ دیوار و درِ بسته یعنی هوای تمیز. اما سالن باشگاه یک فضای معمولی نیست؛ در ساعت شلوغ، ده‌ها نفر در یک فضا نفس می‌کشند، عرق میکنند و وزنه بلند میکنند. دی‌اکسید کربت بالا می‌رود، رطوبت جمع می‌شود و اگر تهویه ضعیف باشد، هوا سنگین و بوی‌ناپسند می‌شود.
نشانه‌اش را خودت می‌شناسی. اگر بعد از بیست دقیقه گرم‌کردن احساس کنی نفس‌کشیدن سخت‌تر از همیشه است، یا چشم‌هایت می‌سوزد، یا بوی سالن از رخت‌کن به همه‌جا رسیده، آن سالن در روز آلوده جای تمرین کردن نیست. مخصوصاً اگر پنجرهها برای «هوا دادن» به همان هوای آلوده باز باشند؛ آن‌وقت فقط آلودگی را با ذرات معلقِ داخل ترکیب کرده‌اند.
در بازدید اول چه چیزی را نگاه کنی؟
جلسه‌ی آزمایشی فقط برای چک‌کردنِ دستگاه‌ها نیست؛ بهترین فرصت برای سنجیدنِ هوای سالن است. این چند مورد را با خودت مرور کن:
- بوی سالن را در سه‌راه حس کن: ورودی، بخش وزنه و نزدیک رخت‌کن. بوی نم و بسته بودن یعنی تهویه ضعیف.
- پنجرهها را ببین. پنجره‌ی باز به خیابان پرترافیک در روز آلوده یعنی هوای بیرون مستقیم داخل سالن می‌آید.
- در نورِ لامپ یا نور پنجره به ذرات معلق نگاه کن. اگر هوا «پر» به نظر می‌رسد، تهویه کافی نیست.
- از پذیرش بپرس سیستم تهویه و پاک‌کننده‌ی هوا چه شکلی است و چند وقت یک‌بار سرویس می‌شود.
- تعداد نفرات سانسهای مختلف را بپرس و ببین ظرفیت سالن با متراژش می‌خواند یا نه.
سالن زیرزمینی و بی‌پنجره چه مشکلی دارد؟
در تهران خیلی از باشگاه‌ها در زیرزمین ساختمان‌ها هستند؛ زمین ارزان‌تر است و صدا‌ی وزنه به همسایه نمی‌رسد. اما زیرزمین یعنی یک نکته‌ی مهم: تهویهی طبیعی تقریباً صفر است و همه‌چیز به دستگاه و داکت گره خورده.
سالنِ زیرزمینیِ بی‌پنجره لزوماً بد نیست؛ اگر سیستم تهویه‌اش قوی و درست سرویس‌شده باشد، حتی میتواند از سالنی که پنجره‌هایش به خیابان باز است بهتر باشد، چون هوای آلوده را مستقیم نمی‌گیرد. مشکل وقتی است که دستگاه ضعیف باشد یا خراب و کسی پیگیرش نباشد. آن‌وقت رطوبت و بوی نم و هوای راکد جمع می‌شود و تمرین در آن فضا، به‌جای سلامتی، به قیمتش می‌رسد.
کدام ساعت روز برای تمرین سرپوشیده بهتر است؟
ساعت شلوغی سالن مستقیم روی کیفیت هوا اثر می‌گذارد. عصر بعد از ساعت کاری، معمولاً از غروب به بعد، پرتراکم‌ترین زمانِ بیشتر باشگاه‌هاست؛ یعنی بیشترین تعداد نفس در کمترین فضا.
وسط روز و آخر شب معمولاً خلوتتر است. اگر ساعت‌کاری‌ات اجازه می‌دهد، سانسهای کمترافیک را انتخاب کن؛ هم دستگاه‌ها در دسترس‌ترند و هم هوا سبک‌تر است. از پذیرش باشگاه بپرس کدام سانس‌ها خلوتتر است؛ آن‌ها این را دقیق‌تر از هر کسی می‌دانند. اگر انتخاب سانس دستِ تو نیست و فقط عصر می‌رسی، حداقل در روزهای آلوده شدت تمرین را پایین‌تر بیاور تا نفس‌های عمیق و تند کمتر شود.
شدت تمرین را در روزهای آلوده چطور تنظیم کنی؟
هرچه نفس تندتر و عمیق‌تر شود، هوای بیشتری از ریه‌ها عبور می‌کند. برای همین در روز آلوده، تمرینِ شدید و طولانیِ بیرون توصیه‌ی خوبی نیست و در سالن هم بهتر است کمی معیار را عوض کنی.
در سالنِ با تهویهی خوب می‌توانی مثل همیشه تمرین کنی. در سالنی که شک داری، به تمرین قدرتی با استراحتهای بیشتر متمایل شو؛ بین ست‌ها نفسِ عادی برمی‌گردد و فشار کمتر است. تمرینهای هوازیِ طولانی مثل تردمیلِ تند را کوتاه‌تر کن. و اگر سرفه یا سوزش گلو داری یا مشکل تنفسی‌ات تشدید شده، قبل از ادامه‌ی تمرین با پزشک مشورت کن؛ این مقاله جای توصیه‌ی پزشکی را نمی‌گیرد.
چه موقع کاردیوی سالن را جای دویدن بیرون بگذاری؟
قاعده‌ی ساده این است: هر روزی که برای پیاده‌رویِ آرام در هوای بیرون تردید داری، دویدن در همان هوا را قطعاً کنار بگذار؛ چون در دویدن حجم هوای تنفسی چند برابر می‌شود.
کاردیوی سالن، چه تردمیل چه دوچرخه، در این روزها جایگزین منطقی دویدن بیرون است؛ به شرطی که سالن تهویهی قابل قبولی داشته باشد. اگر سالنِ باشگاه‌ات هوایش مطمئن نیست، گزینه‌ی سوم هم هست: تمرین قدرتی با استراحتهای بیشتر، یا کاردیوی سبک در خانه. برای پیدا کردن سالنی که از این فیلتر رد شود، فهرست باشگاه‌های ورزشکار را که پایین همین صفحه می‌بینی نگاه کن و با معیارهایی که خواندی چند تا را برای بازدید و جلسه‌ی آزمایشی انتخاب کن.
نظرات
برای ثبت نظر با حساب ورزشکار وارد شوید.